Kατάρρευση του συστήματος ψυχικής υγείας: Εκεί που κρίνονται σκληρά οι πολιτικές

ψυχΗ επίσημη αναγνώριση της αποτυχίας εφαρμογής των νεο-φιλελεύθερων και κρυπτο-νεοφιλελέυθερων πολιτικών στον χώρο της υγείας έγινε «στα κρυφά» από το ίδιο το Υπουργείο Υγείας. Λίγες εβδομάδες πριν τις ευρωεκλογές, αποφασίστηκε η δυνατότητα επαναλειτουργίας των 4 «κλειμένων» Ψυχιατρείων-ασύλων για να επαναεισαχθούν χρόνιοι ασθενείς που είχαν προωθηθεί σε ιδιωτικές δομές αποασυλοποίησης οι οποίες όμως κατέρρευσαν οικονομικά λόγω υποχρηματοδότησης!

Αυτή η αποκάλυψη όπως και άλλα πολλά, καταγγέλθηκαν στο συνέδριο της ΠΟΕΔΗΝ που έλαβε χώρα στην Κέρκυρα στις 11 και 12/6.

Όπως καταγγέλθηκε στο συνέρδριο της ΠΟΕΔΗΝ:

1. Οι δράσεις των επιδοτούμενων έργων αποασυλοποίησης των προγραμμάτων ΨΥΧΑΡΓΩΣ Ι και ΙΙ, αν και βοήθησαν στην μερική αντιμετώπιση των πρακτικών εγκλεισμού των χρόνιων ασθενών σε άσυλα με την μεταφορά τους σε δομές αποασυλοποίησης (κρατικές είτε μη κερδοσκοπικών οργανισμών ημετέρων ένθεν και ένθεν), δεν έχουν σχεδιαστεί από τις κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ και της ΝΔ με τρόπο που να διασφαλίζεται οικονομικά η συνέχιση των προγραμμάτων μετά την λήξη της επιδότησής τους από την ΕΕ και είναι βέβαιη η υποβάθμισή τους ή το κλείσιμο πολλών (όπως για παράδειγμα έγινε σε πολλές τέτοιες δομές στην Θεσσαλία όπου μεταφέρθηκαν χρόνιοι ασθενείς της Πέτρας Ολύμπου)

2. Η κατάργηση 4 από τα 8 ψυχιατρικών νοσοκομείων-ασύλων ως αντίληψης αντιμετώπισης της ψυχικής νόσου, παρά την διαφορετική θέση μέρους των στελεχών της ΝΔ και του ΚΚΕ που επιμένουν στην διατήρησή τους, είναι ένα μέτρο προς την σωστή κατεύθυνση. Η μη διάθεση όμως κονδυλίων για την ανάπτυξη και ενεργοποίηση των προβλεπόμενων ψυχιατρικών κλινών στα Γενικά Νοσοκομεία (σήμερα λειτουργεί το 7% το προβλεπόμενων σε πανελλαδική κλίμακα), πέραν των κινδύνων στο επίπεδο της ψυχικής υγείας των ασθενών, επί της ουσίας ακυρώνει τα όποια θετικά αποτελέσματα του προγράμματος της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης. Πρόσφατα έκλεισε η Ψ.Κ του Θριασείου Νοσοκομείου λόγω έλλειψης προσωπικού η δε κατάσταση στις ελάχιστες ψυχιατρικές κλινικές των Γενικών νοσοκομείων χαρακτηρίζεται επιεικών απαράδεκτη.

3. Η προβλεπόμενη από τα προγράμματα ΨΥΧΑΡΓΩΣ τομεοποίηση και η δημιουργία των 29 Κέντρων Ψυχικής Υγείας, απαραίτητων για την ανάπτυξη της πρωτοβάθμιας φροντίδας ψυχικής υγείας, επί της ουσίας εγκαταλείφτηκαν και όσα Κέντρα δημιουργήθηκαν υπολειτουργούν μέσα στην κυρίαρχη ακόμα νοσοκομειο-κεντρική αντίληψη που διακατέχει όλο το ΕΣΥ. Δεν μπορεί να εννοηθεί τομεοποίηση της Ψυχικής Υγείας χωρίς:
• Την ανάπτυξη πρωτοβάθμιων υπηρεσιών ΨΥ και σε επίπεδο Κέντρων Υγείας
• Την μη ένταξη ιδιωτών ψυχιάτρων και άλλων επαγγελματιών ΨΥ στον πρωτοβάθμιο σύστημα
• Στην σημερινή διατήρηση του κανονιστικού και ταυτόχρονα ελεγκτικού ρόλου των ΤΕΨΥ (που σπάνια γίνεται)

4. Απουσιάζουν διαχρονικά από τους σχεδιασμούς και τις πρακτικές των υπουργών υγείας σοβαρές προσπάθειες διατομεακής συνεργασίας και δημιουργίας υποδομών αντιμετώπισης των λεγόμενων κοινών ψυχικών διαταραχών, παρά τις εκάστοτε φραστικές εξαγγελίες των υπουργών υγείας

5. Απουσιάζουν σχεδιασμοί ανάπτυξης νέων εξωστρεφών υπηρεσιών προς τον γενικό πληθυσμό και τους τουρίστες.

6. Πρόσφατα (3/3/2009) το ΚΕΣΥ εισηγήθηκε και ο υπουργός Υγείας αποδέχτηκε την δυνατότητα ξανα-ανοίγματος των ήδη κλεισμένων ΨΝ Πέτρας Ολύμπου, Χανίων, Κέρκυρας και Τρίπολης για να στεγαστούν ασθενείς ΜΚΟ μονάδων αποασυλοποίησης που άρχισαν να κλείνουν λόγω υπο-χρηματοδότησης.

Αυτά έχουν ως αποτέλεσμα:
• Tην σοβαρή υποβάθμιση του Δημόσιου Τομέα Ψυχικής Υγείας που παρατηρείται σήμερα
• Την κατασπατάληση τεράστιων πόρων για την δημιουργία δομών μικρής αποτελεσματικότητας και διάρκειας, προς όφελος μόνο των ημετέρων και σε βάρος των ασθενών
• Την εκρηκτική ανάπτυξη των ιδιωτικών ψυχιατρικών κλινικών (ιδιαίτερα στην περιοχή Θεσσαλίας και στην Μακεδονία) που αναλαμβάνουν, λόγω έλλειψης δημοσίων κλινών, να νοσηλεύσουν «φύρδην μείγδην» περιστατικά σε κρίση μαζί με χρόνια και γηριατρικά δημιουργώντας άσυλα δεύτερης γενιάς
• Την παντελή απουσία οργανωμένων παρεμβάσεων στους τομείς της συμβουλευτικής και της πρόληψης της ψυχικής νόσου, λόγω της ανυπαρξίας πρωτοβάθμιων μονάδων ψυχικής υγείας

H κατάρρευση του τομέα Ψυχικής Υγείας, συνοδεύεται και από τον κίνδυνο επιβολής κυρώσεων από την ΕΕ και την απαίτηση επιστροφής 1δις€ (!) που έχουν επιδοτηθεί μέχρι σήμερα από κοινοτικά κονδύλια για την εξάλιψη φαινομένων Λέρου.

Ταυτόχρονα με όλα αυτά, οι δράσεις πρόληψης που σχεδιάζονται από το Υπουργείο Υγείας για τα ναρκωτικά και την κατάθλιψη χαρακτηρίστηκαν από ομιλητές στο συνέδριο της ΠΟΕΔΗΝ:

  • Ο σχεδιασμός των δράσεων για τα ναρκωτικά, συνεχίζει να είναι προσανατολισμένος στις αμφιβόλου αποτελέσματος πολιτικές χορήγησης υποκαταστάτων από το κρατικό μονοπώλιο του ΟΚΑΝΑ ενώ οι αντίστοιχες δράσεις ψυχοσωματικής θεραπείας των ασθενών και οι δράσεις επανένταξης τους συνεχίζουν να διέπονται από την σημερινή φιλοσοφία της μη συστημικής αντιμετώπισης και μάλιστα χωρίς να κοστολογούνται επαρκώς σε σχέση με την έκταση που έχουν λάβει οι αντίστοιχοι επιδημιολογικοί δείκτες
  • Ο σχεδιασμός των δράσεων για την κατάθλιψη, πέραν των γενικά σωστών εξαγγελιών περί πρόληψης και καταπολέμησης του στίγματος και της αναγνώρισης της έκτασης του επιδημιολογικού προβλήματος, στερούνται οποιασδήποτε πρακτικής στοχοθέτησης μιας και:
  •  Αν και προβλέπουν γενικό screening του πληθυσμού και ειδικές δράσης έγκαιρης διάγνωσης σε ορισμένες ευπαθείς ομάδες (αναφέρονται συγκεκριμένα μόνο οι εκπαιδευτικοί της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης), απουσιάζει η κοστολόγηση τους και η αναφορά στα κατάλληλα μέσα και πόρους που θα απαιτηθούν. Η ανυπαρξία οργανωμένου δικτύου πρωτοβάθμιας φροντίδας ψυχικής υγείας (σε αυτοτελή Κέντρα Ψυχικής Υγείας είτε ενταγμένα στα Γενικά Κέντρα Υγείας), οδηγεί στο συμπέρασμα ότι οι δράσεις για την κατάθλιψη θα περιοριστούν μόνο σε τηλεοπτικά spots και αποσπασματικές αντιμετωπίσεις από το σημερινά κατακερματισμένο μη-σύστημα ψυχικής υγείας
  •  Απουσιάζουν παντελώς δράσεις που σχετίζονται με το εργασιακό στρες και τις επιπτώσεις τους στην ψυχική υγεία (working burn out) σε σημαντικές ομάδες όπως οι υγειονομικοί και το προσωπικό των σωμάτων ασφαλείας, με προφανείς κινδύνους τόσο για τις προσφερόμενες υπηρεσίες υγείας όσο και για τις γνωστές παρεκτροπές σε βάρος των δημοκρατικών δικαιωμάτων των πολιτών από ένστολους
  •  Συνεχίζουν να απουσιάζουν πολιτικές αναγνώρισης ως επαγγελματικών νόσων από τα ασφαλιστικά ταμεία και εταιρείες των όσων σχετίζονται με το εργασιακό στρες και απουσιάζουν δράσεις δημιουργίας ειδικών προγραμμάτων και κέντρων αντιμετώπισης του work burn-out, ενδεχομένως με την ανάπτυξη ειδικών προγραμμάτων εγχώριου θεραπευτικού τουρισμού σε κατάλληλα κέντρα αποκατάστασης
  • Απουσιάζουν παντελώς δράσεις που σχετίζονται με τις λεγόμενες κοινές ψυχικές νόσους αλλά και δράσεις δημιουργίας νοσοκομειακών υποδομών για την αντιμετώπιση τέτοιων περιστατικών σε κρίση. Χαρακτηριστικά ας αναφερθεί ότι υπάρχουν σήμερα λιγότερες από 10 ειδικές κλίνες για την αντιμετώπιση της νευρικής ανορεξίας και 2 μόνο κλίνες για την αντιμετώπισης των ψυχογεννητικών διαταραχών ύπνου
  •  Δεν αναφέρεται καμία δράση ανάπτυξης ειδικών υποδομών υποστήριξης ή νοσηλείας ψυχο-γεροντολογικών περιστατικών (ψυχιατρικών περιστατικών που σχετίζονται με την γεροντολογική άνοια, Altsheiemer κλπ) με αποτέλεσμα αυτά τα περιστατικά να κατευθύνονται υποχρεωτικά σε ιδιωτικές ψυχιατρικές κλινικές και να αναμειγνύονται ανεξέλεγκτα με άλλα περιστατικά σε κρίση
  • Απουσιάζουν παντελώς δράσεις που θα στοχεύουν στην ενδυνάμωση της συνεργασίας σε δίκτυα των ανεξάρτητων επαγγελματιών της ψυχικής υγείας (ιατρών, θεραπευτών κλπ) με κέντρα αναφοράς τους τα Κέντρα Ψυχικής Υγείας και με στόχο την διασφάλιση του θεραπευτικού συνεχούς των ψυχικά ασθενών (από την πρόληψη έως και την κοινωνική επανένταξη).
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: